Xantext = schrijven!
Xantext = bedenken!
Xantext = organiseren!

Interview met Ted van Lieshout

Ted van Lieshout – Schrijver, illustrator, beeldend kunstenaar, vrijwilliger

2010 was een uitstekend jaar voor Ted van Lieshout: hij ontving een Vlag en Wimpel voor de samenstelling van ‘Ik wil een naam van chocola’, de Willem Wilminkprijs voor het liedje Onberispelijk en een Zilveren Griffel voor ‘Hou van mij’, een verzameling van gedichten die hij de afgelopen 25 jaar schreef. Hij schrijft gedichten voor kinderen, maar o, wat bevelen we ‘Hou van mij’ van harte aan als kerstcadeau voor een volwassene!
Intussen heeft Ted nog allerlei andere bezigheden…als vrijwilliger.

Het komende jaar bijvoorbeeld, houdt hij zich weer bezig met de organisatie van de Middag van het Kinderboek. ‘Dat is een bijeenkomst waarop kinderboekenmakers praten over hun vak. Dat doe ik als vrijwilliger en daarbij heb ik ook altijd vrijwilligers nodig. Die kan ik altijd vrij makkelijk vinden, want in de kinderboekenwereld vindt men het belangrijk dat er elk jaar zo’n bijeenkomst is. Dat ervaar ik dan ook als mijn beloning: dat ik mensen kan krijgen die willen meewerken.’

Je bent een van de voorvechters voor een betere positie voor kinderboekenschrijvers en –illustratoren. Kun je daar iets meer over vertellen?   

‘Ik vind het belangrijk om op te letten dat de rechten van kinderboekenschrijvers en -tekenaars niet worden vertrappeld, en als ik een manier zie om daar iets aan te doen, dan doe ik dat. Zo krijgen kinderboekenschrijvers veel slechtere contracten dan schrijvers voor volwassenen. Samen met collegaschrijver Hans Hagen is flink gevochten om een modelcontract voor elkaar te krijgen, zodat kinderboekenschrijvers niet zo worden afgeknepen. Dat modelcontract komt er binnenkort, en voor de meeste kinderboekenschrijvers zal dat een verbetering inhouden. Voor een paar schrijvers is het contract minder, maar dat zijn schrijvers die goed in staat zijn om de condities voor zichzelf weer op te krikken tot het niveau dat ze gewend zijn.’

Eén van de successen is de uitbreiding van subsidiemogelijkheden voor illustratoren. ‘Kinderboekenschrijvers konden wèl subsidie krijgen voor een boek en de tekenaar van datzelfde boek niet! Nu kan dat wel. De afgelopen jaren was er dan ook een stijgende lijn te zien in het aantal illustratoren dat een bijdrage aanvroeg voor het werken aan de tekeningen van een boek. Het is nu een beetje afwachten geblazen of het beklijft. Dat ligt onder andere aan het aantal toekenningen: als tekenaars wel aanvragen maar niks krijgen, dan stoppen ze met aanvragen. En dan zakt het weer helemaal terug naar nul. Je moet die tekenaars dus wel blijven stimuleren om zich bij het Fonds Beeldende Kunst, Vormgeving en Bouwkunst te melden. Omgekeerd moet je ook in de gaten blijven houden of het Fonds wel voldoende toekent. Want als de toekenningen teruglopen, loopt automatisch ook het aantal tekenaars dat subsidie aanvraagt terug.’

Als bekend auteur krijg je vast regelmatig verzoeken om vrijwillig mee te werken aan projecten. Is dat vervelend of juist leuk, of …?
‘Ik doe zeker niet aan alles mee. Soms ben ik geïrriteerd als ze me voor iets vragen. Dan doe ik het niet, ook al is het nog zo’n goed doel. Een voorbeeld? Dat is moeilijk, want soms is het gewoon de toon waarop het gevraagd wordt en een andere keer is het inhoudelijk.’

En als het gaat om vrijwilligerswerk buiten je eigen vakgebied?
‘Nou ja, binnen mijn eigen kringetje natuurlijk wel. Als mijn familie of vrienden om mijn assistentie vragen, help ik zeker, maar dat ervaar ik dan eerder als mantelzorg dan als vrijwilligerswerk. Ik vind wel dat je daar een beetje mee moet oppassen. Als het werk van professionelen overgeheveld wordt naar vrijwilligers of amateurs, onderschat je, ook als overheid, de waarde van professioneel uitgevoerde hulpverlening, en daar ben ik ronduit tegen. Ik verzet me ook wel eens tegen het al te makkelijk inschakelen van vrijwilligers, maar dat heeft, moet ik eerlijk toegeven, niet altijd te maken met principes. Ik heb ook wel eens gewoon geen zin.’

Heb je een voorbeeld van een project waar je wel meteen aan meedeed?
‘Collega Annemarie van Haeringen werd ziek, terwijl ze bezig was met een project waarbij boekenkoffertjes voor Suriname werden gemaakt. Samen met een paar andere kinderboekenmakers ben ik toen ingesprongen en hebben we die koffertjes in elkaar gezet en beschilderd volgens de instructies van Annemarie. Ik had het zonde gevonden als die koffertjes niet naar Suriname hadden gekund omdat Annemarie ziek geworden was.’

————————————————–

Meer over Ted van Lieshout

Ted van Lieshout (1955) is schrijver, dichter, vormgever, scenarist en beeldend kunstenaar. Zijn eerste verhalen en gedichten verschenen in 1984 in de jeugdrubriek ‘De blauw geruite kiel’ van Vrij Nederland. ‘Bij de Kiel voelde ik me thuis,’ zegt hij hierover. ‘Ik had er een podium gevonden voor mijn schrijfwerk en besloot om voor de jeugd te blijven schrijven.’ (in: ‘Hou van mij, 2009).
Sinds die tijd heeft hij meer dan dertig boeken geschreven, waarvan er vele bekroond werden. Ted van Lieshout werkte ook mee aan televisieprogramma’s, zoals Sesamstraat en de ‘André van Duin show’. In 2009 ontving hij de driejaarlijkse Theo Thijssen-prijs voor zijn hele oeuvre.

Sandra Overweg / Dit artikel is verschenen in Vrijwilligerskrant 2010-3

.